De Eerste Kamer stemde op 14 maart in met de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024. Daarmee lijkt er nu een definitieve stip op de horizon te zijn gezet, waardoor gemeenten gericht aan de implementatie kunnen werken. En met de inwerkingtreding van de Omgevingswet komt de digitale informatie over ruimtelijke plannen straks ook op een andere manier beschikbaar: via het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). Sweco onderzoekt hoe we deze ruimtelijke data kunnen ontsluiten én hoe we straks kunnen omgaan met bekendmakingen van nieuwe ruimtelijke plannen.
De Omgevingswet is de grootste stelselherziening binnen het ruimtelijk domein. Het is bedoeld om tientallen bestaande wetten en regels voor ruimtelijke ordening te bundelen en te vereenvoudigen. Deze versimpelde wetgeving moet het straks makkelijker maken om ruimtelijke projecten te starten. Vanaf het moment dat de Omgevingswet in werking treedt, moet elke gemeente zijn aangesloten op het Digitaal Stelsel Omgevingswet.
Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO)
De digitale informatie over ruimtelijke plannen en omgevingsvergunningen komt straks beschikbaar via het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). Dit is één digitaal systeem dat de uitvoering van de Omgevingswet moet ondersteunen. Nu maken wij nog gebruik van ruimtelijkeplannen.nl en halen we data op bij de Landelijke Voorziening. Straks komen de omgevingsdocumenten via verschillende API’s en services van het DSO beschikbaar.
Maar wat betekent dit nou concreet voor de informatievoorziening? In elk geval blijft ruimtelijkeplannen.nl na de inwerkingtreding van de Omgevingswet nog wel in de lucht. Want de plannen die vóór 1 januari 2024 in procedure zijn, moeten nog volgens de huidige Wet ruimte ordening (Wro) worden afgerond. Maar vanaf 1 januari 2024 worden de nieuwe omgevingsplannen opgenomen in het DSO. Vanaf dat moment geeft ruimtelijkeplannen.nl dus géén volledig en actueel overzicht meer van álle ruimtelijke plannen.
DSO en Linked Data: één databron in GeoWeb
Doordat ruimtelijkeplannen.nl straks niet meer compleet is en het DSO andere services biedt, vraagt de ontsluiting van ruimtelijke plannen straks om andere technieken. Maar het biedt ook nieuwe kansen en mogelijkheden. Bij de laatste GeoWeb Gebruikersdag bleek uit één van de polls dat veel GeoWeb-gebruikers benieuwd zijn naar wat wij met DSO gaan doen. Uiteraard denkt Sweco al langer na over nieuwe manieren om informatie over ruimtelijke ontwikkelingen te ontsluiten en dit te koppelen aan GeoWeb.
Eén van de mogelijkheden om data uit het DSO te ontsluiten, is door gebruik te maken van Linked Data. Het DSO levert straks verschillende API’s, waarmee je data kunt bevragen en presenteren. Zoals de “Omgevingsdocumenten Presenteren API”, de “Omgevingsdocument Verbeelden API” en de “Ruimtelijke Plannen API”. Sweco onderzoekt hoe we de data van omgevingsplannen en andere omgevingsdocumenten in GeoWeb zichtbaar kunnen maken door deze te ontsluiten als Linked Data. Zo sluiten we aan op nieuwe concepten, waardoor we informatie gerichter kunnen opvragen als GIS dataset.
De kracht van Linked Data is dat verschillende informatiebronnen aan elkaar gekoppeld worden én dat je de data ophaalt bij de bron zelf. Door data met Linked Data te ontsluiten, kunnen we de informatie als kaartlaag toevoegen in GeoWeb. Zo kun je data uit verschillende bronnen combineren en als één databron bekijken. Dus niet alleen data uit het DSO, maar ook uit de BAG, BGT en BRT. Uiteraard kun je de kaartlaag zo inrichten dat het precies aansluit bij de behoeften van jouw organisatie.
Van MELDING.nieuweplannen naar een mapservice op maat
Ruimtelijkeplannen.nl is ook een belangrijke bron voor MELDING.nieuweplannen.nl: de dienst van Sweco waarmee we organisaties dagelijks via de mail op de hoogte brengen van nieuwe ruimtelijke plannen en ontwikkelingen in hun interessegebieden. Organisaties als Gasunie, Rijkswaterstaat, TenneT en Vitens besparen hiermee veel tijd, omdat zij niet meer zelf hoeven uit te zoeken of de locatie van het plan voor hen van belang is.
Omdat ruimtelijkeplannen.nl straks niet meer actueel is, slaan we ook met MELDING.nieuweplannen.nl een ander route in. Dit doen we in samenwerking met onze klanten Rijkswaterstaat, Gasunie en TenneT. In het kader van de Wet elektronische publicaties (WEP) zijn alle overheden namelijk verplicht om alle officiële publicaties online te zetten via de website officielebekendmakingen.nl. Deze data zijn ook in de vorm van een service te benaderen, inclusief de geografische locatie. Wij lezen dagelijks de nieuwe bekendmakingen in en maken per klant selecties van de bekendmakingen, die betrekking hebben op ruimtelijke plannen, omgevingsvergunningen en andere relevante thema’s binnen hun interessegebied.
Het resultaat is een mapservice op maat, die je in GeoWeb kunt opnemen. Natuurlijk kun je zelf verdere selecties in deze data maken, zodat je alleen de bekendmakingen van een bepaalde datum of met een bepaald thema te zien krijgt. Aan het einde van het tweede kwartaal 2023 verwachten we de eerste resultaten hiervan te kunnen tonen aan alle geïnteresseerden.
Meer informatie
Heb je vragen over deze nieuwe ontwikkelingen met Linked Data? Of over de nieuwe mapservice, die MELDING.nieuweplannen.nl gaat vervangen? Neem dan contact op met Jeroen Muller. Hij denkt graag met je mee.
